Kopvast · 4 november 2026

Twee koppen per dag, twaalf euro per jaar

Een espressomachine is geen energieslurper, maar hij staat wel de hele dag aan. De standbystand kost meer dan het zetten van de koffie.

Wat de cijfers zijn

Een pistonmachine met een boiler van 1,5 liter gebruikt bij het opwarmen ongeveer 1.200 watt gedurende tien minuten: dat is 0,2 kilowattuur. Twee espresso's zetten kost nog eens 0,02 kilowattuur. Per dag kom je op ongeveer 0,22 kilowattuur als je hem daarna uitzet.

Een volautomaat met een thermoblok gebruikt minder bij het opwarmen maar houdt de temperatuur vast zolang hij aan staat. In standby is dat al snel drie tot vijf watt, en in gereedheid twintig tot veertig watt.

Wat de rekensom is

Rekenvoorbeeld op basis van een stroomprijs van € 0,30 per kWh en de vermogens die fabrikanten publiceren, gecontroleerd 4 november 2026. Jouw tarief en gebruik kunnen afwijken.

Wat de standbystand doet

De meeste machines hebben een automatische uitschakeling na vijftien tot dertig minuten. Die functie is er niet voor je gemak maar voor de veiligheid en het milieu, en hij bespaart je ongeveer twintig euro per jaar. Zet hem niet uit omdat je hem vervelend vindt.

Wat wel helpt: een schakelklok dat de machine 's ochtends een kwartier voor je wekker aanzet. Dan is hij warm als je beneden komt en staat hij de rest van de dag uit.

Wat een automaat met een filter doet

Sommige volautomaten hebben een waterfilter dat het aantal ontkalkingen terugbrengt. Dat filter kost vijftig tot zeventig euro per jaar en bespaart je twee ontkalkingen van tien euro. Economisch is het geen winst, maar het scheelt werk en het houdt de boiler schoner.

Bij hard water boven de twintig Franse graden is het filter wel de moeite waard, want ontkalken haalt niet alles weg. Bij zacht water kun je het overslaan en gewoon elk half jaar ontkalken.

Wat het opwarmen kost

Een machine met een grote boiler warmt langzamer op dan een met een thermoblok. Dat lijkt een nadeel, maar een boiler houdt zijn temperatuur stabieler tijdens het zetten. Voor één kop per dag is een thermoblok efficiënter; voor vier koppen achter elkaar is een boiler beter.

De Sage Bambino heeft een thermoblok dat in drie seconden op temperatuur is, en dat is precies waarom hij zo populair is bij mensen die één kop zetten voor ze naar het werk gaan.

Wat de machine in de nacht doet

Een machine die aan blijft staan, houdt de boiler op temperatuur met korte stookcycli. Dat hoor je als een klik en een zoem van een paar seconden, om de tien tot twintig minuten. In een stille keuken is dat hoorbaar, en het is ook het geluid waaraan je hoort dat er stroom loopt.

Zet de machine 's avonds uit met de schakelaar en niet met de stekker, want de meeste machines spoelen bij het uitzetten de groep. Wie de stekker eruit trekt, slaat die spoeling over en dat kost je op termijn een schoonmaakbeurt.

Wat de automaat met een ecostand doet

Veel volautomaten hebben een ecostand die de boiler na een minuut of tien terugzet naar een lagere temperatuur. Dat scheelt stroom maar kost je een halve minuut wachten bij de volgende kop. Voor een huishouden dat de hele ochtend koffie zet, is de ecostand irritant; voor iemand die één kop zet en weggaat, is hij perfect.

Kijk in het menu of je hem kunt uitzetten. Bij de meeste machines kan dat, en het staat zelden in de quickstart die bij de doos zit.

Wat een timer je oplevert

Een slim stopcontact van twintig euro dat de machine een kwartier voor je wekker aanzet, bespaart je de standbytijd van de ochtend. Reken op ongeveer tien euro per jaar aan stroom en op het gemak dat de machine warm is als je beneden komt.

Let wel op dat je machine geen mechanische schakelaar heeft die bij stroom terugkeert in de uit-stand. Dan heeft de timer geen zin en moet je een machine kiezen met een elektronische knop.

Wat het ontkalken met het verbruik doet

Een verkalkte boiler warmt langzamer op en gebruikt daardoor meer stroom voor dezelfde kop. Dat effect is klein maar meetbaar: een machine die twee minuten nodig heeft in plaats van één, verbruikt ongeveer het dubbele bij het opwarmen. Ontkalken is dus ook een energiebesparing, en dat is een argument dat zelden wordt genoemd.

Een ontkalker van tien euro per behandeling doet meer voor je verbruik dan een nieuwe machine met een energielabel.

Wat de rekensom met een espressobar doet

Een espresso bij een koffiebar kost drie euro. Twee per dag is zes euro, oftewel bijna tweeduizend euro per jaar. Een machine van vierhonderd euro plus bonen van twintig euro per maand komt op ongeveer zeshonderdvijftig per jaar in het eerste jaar en vierhonderd vanaf het tweede.

Dat is geen pleidooi voor een dure machine, want je koopt ook gemak en je moet het zelf doen. Maar het is de enige eerlijke vergelijking: de machine verdient zich terug in ongeveer vier maanden als je echt twee koppen per dag kocht.

Wat machines en ontkalker kosten

De bedragen zijn die van de genoemde aanbieder op de genoemde dag. Zo kun je de keuze uit de tekst naast een concreet bedrag leggen.

Bedragen van 4 november 2026. Een molen apart kopen kost vaak meer dan het verschil met een machine die er een ingebouwd heeft.

Wat je met de restwarmte doet

Niets. Een espressomachine geeft zijn warmte af aan de keuken en in de zomer is dat extra koeling. Wie in een warme keuken werkt, zet de machine niet naast de koelkast: de compressor moet harder werken dan de machine verbruikt.

Wat je wel kunt doen is de machine na het laatste kopje meteen uitzetten en niet wachten tot de automatische uitschakeling. Dat is één handeling en het scheelt op jaarbasis een paar tientjes.